Wetswijziging: Reservecapaciteit gebruiken voor energie-opwek

Geplaatst: 06-01-2021
De regelgeving rondom reservecapaciteit van het hoogspanningsnet is gewijzigd. Op 1 januari 2021 is er nieuwe wetgeving (Algemene Maatregel van Bestuur) ingegaan. Vanaf deze datum mogen netbeheerders de reservecapaciteit ook gebruiken voor het transport van duurzame energie.

Omdat deze oplossing voor meer transportcapaciteit op het elektriciteitsnet zorgt, kunnen we meer klanten aansluiten die energie willen opwekken. We gaan zoveel mogelijk nieuwe én bestaande klanten die alleen energie opwekken op de reservecapaciteit aansluiten. Dat kan vanaf een aansluitcapaciteit  groter dan 6 MVA (megavolt-ampère). Daarmee maken we ook transportruimte vrij op het reguliere net die we gebruiken om klanten die niet alleen energie opwekken, maar ook afnemen aan te sluiten. Zo maakt Enexis Netbeheer optimaal gebruik van de ruimte die vrijkomt door deze wetswijziging. 

Reservecapaciteit
Het hoogspanningsgedeelte van ons elektriciteitsnet is redundant aangelegd. Dat betekent dat er overal reserveverbindingen liggen. Deze reservecapaciteit is bedoeld om in geval van een stroomonderbreking te voorkomen dat de stroom bij klanten uitvalt. Zo kunnen we ook in geval van een storing of geplande werkzaamheden zoals onderhoud altijd energie blijven leveren. Je kunt de reservecapaciteit zien als een vluchtstrook die je alleen mag gebruiken als er een ongeluk is gebeurd op de rijbaan. Het grootste deel van de tijd is de vluchtstrook wel beschikbaar, maar wordt deze niet gebruikt. Zo werkt het ook bij het energienet. Omdat de vraag naar transportcapaciteit nu zo groot is, mogen we de reservecapaciteit die bijna nooit gebruikt wordt, toewijzen aan opwekkers.

Met de nieuwe regels blijft de betrouwbaarheid voor afnemers van elektriciteit ongewijzigd. Is er een storing? Dan kan het voorkomen dat de klanten die alleen elektriciteit opwekken, tijdelijk hun productie moeten staken om ruimte te maken. De reserveverbinding is op dat moment nodig om de uitval van de verstoorde netdelen op te vangen.

1000 MW extra capaciteit
Door deze wijziging komt er ongeveer 1000 MW (megawatt) extra vermogen bij. Hiermee kunnen we een deel van de klanten op de interesselijst eerder aansluiten dan gepland. Het is dus geen oplossing voor de schaarsteproblematiek in zijn geheel. Daarom blijven we investeren in de uitbreiding van ons energienet. 

Als we de reservecapaciteit gaan gebruiken voor duurzame opwek, hebben we ook meer aansluitmogelijkheden nodig op de stations om die energieparken aan te sluiten. Daarom zijn we in 2020 al gestart met het ontwikkelen en plaatsen van e-houses (mobiele middenspanningsstations) zodat we klanten zo snel mogelijk gebruik kunnen laten maken van de reservecapaciteit. Zodra er capaciteit beschikbaar komt, informeren wij de klanten die op de interesselijst staan. Daarnaast houden we u via deze website op de hoogte van de ontwikkelingen. 

Wanneer
Om de betrouwbaarheid van ons net te kunnen blijven garanderen, moeten we – indien nodig – snel terug kunnen schakelen naar de functie van vluchtstrook. Daarvoor zijn technische aanpassingen nodig. Dat is een grote klus die we niet voor alle netten en stations tegelijk kunnen doen. We starten in het noorden van het land. Daar kunnen de eerste klanten in het najaar van 2021 gebruikmaken van de reservecapaciteit. De rest van de werkzaamheden zijn gepland in 2021 en 2022.

Deze maatregel levert niet alleen nu, maar ook in de toekomst extra transportcapaciteit op. Door de vrijgekomen transportcapaciteit in het bestaande energienet kunnen we ook de uitbreiding van ons net efficiënter inrichten.

Veelgestelde vragen

In een hoogspanningsstation gebruiken we vaak meerdere transformatoren en staat er één reservetransformator. Met deze reservetransformator kan de uitval van één van de andere transformatoren worden opgevangen. Zo is er altijd een reservevoorziening, maar niet voor alle transformatoren tegelijk. Dat is ook niet nodig: het komt niet voor dat alles tegelijk uitvalt.

De transportcapaciteit die door deze wetswijziging vrijkomt, is alleen bruikbaar voor klanten die uitsluitend energie opwekken en die rechtstreeks op een hoogspanningsstation kunnen worden aangesloten. Dat zijn klanten met een aansluitcapaciteit groter dan 6 MVA. Omdat we daarnaast zoveel mogelijk bestaande klanten aansluiten op de reservecapaciteit, ontstaat er op het reguliere net ruimte voor klanten die niet alleen energie opwekken, maar ook verbruiken. Zij kunnen immers alleen aangesloten worden op een netwerk mét reservecapaciteit zodat eventuele storingen kunnen worden opgevangen. Is er ruimte beschikbaar? Dan informeren wij de klanten die daarvoor in aanmerking komen. Voor klanten die alleen energie afnemen wijzigt er niets.

We kunnen helaas niet iedereen op de interesselijst aansluiten: de vrijgekomen transportcapaciteit is bijna overal minder dan de totale vraag voor het station. De wachtlijst wordt dus korter, maar is hiermee nog niet opgelost. Daarom blijven we investeren in netuitbreidingen. Voor nieuwe klanten die nog geen aanvraag hebben gedaan en dus nog niet bij ons bekend zijn, is deze extra ruimte helaas geen oplossing.

In het noorden van het Enexis-gebied (Groningen, Drenthe en Overijssel) verwachten wij ongeveer 300 MW extra capaciteit. In het zuiden (Noord Brabant en Limburg) zal dit ongeveer 600 MW zijn. Dit zijn voorlopige berekeningen die nog kunnen wijzigen.

Voor de klanten die elektriciteit opwekken en aangesloten zijn op de reservecapaciteit is de betrouwbaarheid van het energienet iets lager. Dat komt omdat zij in geval van een storing en bij geplande werkzaamheden hun productie tijdelijk moeten staken. De reservecapaciteit is dan nodig om de uitval van de verstoorde netdelen op te vangen.

De regeling voor compensatievergoeding bepalen de regionale netbeheerders niet zelf; hiervoor is centrale wet- en regelgeving in de maak. Op dit moment is nog niet bekend hoe de compensatieregeling eruit gaat zien. In afwachting van de definitieve regeling hanteren wij de compensatieregeling zoals beschreven is in de netcode. Voor de compensatie bekijk het overzicht. Voor stilstand tijdens gepland onderhoud bieden wij geen vergoeding. 

Was dit antwoord nuttig?