Flexibel stroomgebruik, zo pakt u het aan
Flexibel omgaan met stroom begint bij slimme keuzes in uw planning en bedrijfsprocessen op basis van inzicht. Levert dit niet voldoende ruimte op? In overleg met ons kunnen contracten soms helpen om uw stroomgebruik af te stemmen op momenten waarop er wél ruimte op het net is. Dat geeft duidelijkheid en ruimte voor groei. Ontdek hoe u zelf start en welke contracten u mogelijk verder helpen.

Zelf flexibel omgaan met stroom (zonder contract)
U kunt al veel doen om flexibel om te gaan met stroom, zonder dat daar meteen een (ander) contract voor nodig is:
- Besparen: uw energieverbruik verlagen
Voorbeelden: verlichting, ventilatie en onnodig draaiende machines automatisch laten uitschakelen of overschakelen op energie-efficiënte machines en apparaten - Schuiven: (energie‑intensieve) bedrijfsprocessen buiten de pieken inplannen
Voorbeelden: elektrische boilers pas later op de avond inschakelen, heftrucks opladen buiten de middagpiek, een droog- of bakproces naar de vroege ochtend verplaatsen - Spreiden: uw verbruik over de dag verdelen zodat niet alles tegelijk draait
Voorbeelden: productielijnen langzamer opstarten, koelinstallaties gefaseerd laten draaien of grote machines pas inschakelen wanneer andere apparatuur klaar is - Sturen: installaties slimmer inplannen op momenten met meer ruimte op het net
Voorbeelden: koeling ’s nachts iets harder laten draaien zodat deze overdag minder vermogen vraagt, warmtepompen tijdelijk lager zetten tijdens drukke uren, laadpalen automatisch laten reageren op piekdrukte - Delen: lokaal samenwerken zodat vraag en aanbod beter op elkaar aansluiten
Voorbeeld: een ‘directe lijn’: lokaal opgewekte stroom (zonne- of windpark) via een eigen kabel rechtstreeks aan een ander bedrijf leveren, zonder het openbare stroomnet te gebruiken.
Met deze praktische stappen verlaagt u pieken, werkt u efficiënter en houdt u ruimte binnen uw huidige aansluiting. Wilt u inzicht in waar bij u de meeste winst ligt? Een energieadviseur kan hierbij helpen.

Contracten helpen verder als eigen flexibiliteit niet genoeg is
Helpt flexibiliteit in uw bedrijf zonder (ander) contract niet genoeg om te groeien of uit te breiden? Dan bieden contracten uitkomst. Hiermee krijgt u toegang op de momenten dat er wél ruimte is. Voor veel bedrijven werkt dat prettig, want het geeft zekerheid, maakt groei mogelijk en helpt om door te kunnen blijven draaien, ook wanneer het druk is op het net.
Contractvormen die flexibiliteit mogelijk maken
Hieronder ziet u verschillende contracten waarmee u toegang krijgt tot capaciteit onder de voorwaarde van flexibel stroomgebruik. Of u deze kunt afsluiten is afhankelijk van diverse factoren, zoals uw energiegebruik en de situatie op het stroomnet. Naast deze contractvormen zijn er meer oplossingen om bewust en flexibel met ons energienet om te gaan.
- Extra ruimte buiten de piekuren: alternatieve transportrechten (ATR)
Met alternatieve transportrechten (ATR) kunt u buiten de piekmomenten op het net stroom afnemen. Dat kan in vaste tijdsblokken of met beperkte beschikbaarheid. Hiermee krijgt u tóch extra capaciteit, ook in gebieden met netcongestie. Denk bijvoorbeeld aan Blokstroom, waarmee u vastlegt om alleen ’s nachts tijdens een afgesproken tijdsvenster (extra) stroom af te nemen.
Voordelen
- Extra ruimte binnen een vol net, zonder te hoeven wachten op verzwaring
- Lagere nettarieven dan bij een contract met vast transportvermogen
- Past goed bij processen die ’s nachts of buiten piekuren kunnen draaien
Nadelen
- Capaciteit is niet altijd beschikbaar, het vraagt om flexibiliteit in planning
- Niet geschikt voor bedrijven die continu op vol vermogen moeten draaien
- Capaciteit delen met andere bedrijven: groepstransportovereenkomst (GTO)
In een energiehub delen bedrijven transportvermogen en hebben daarvoor één gezamenlijke overeenkomst, de groepstransportovereenkomst (GTO). Door pieken en dalen te combineren ontstaat er meer ruimte voor de deelnemende bedrijven dan ze individueel hebben.
Voordelen
- De beschikbare ruimte op het net wordt slimmer verdeeld over alle bedrijven
- Door te delen hoeft u zelf geen extra transportvermogen aan te vragen, maar krijgt u tóch extra ruimte
- Ideaal voor bedrijventerreinen
Nadelen
- Vereist samenwerking tussen meerdere bedrijven
- Inrichting kost tijd (denk aan: overnamestructuur, afspraken, metingen)
- Lokaal stroom uitwisselen zonder het net te belasten: directe lijn
Met een directe lijn levert een bedrijf lokaal opgewekte stroom (bijvoorbeeld uit een zonne- of windpark) via een eigen kabel rechtstreeks aan een afnemer in de buurt. De stroom loopt dan niet via het openbare elektriciteitsnet. Dit kan helpen wanneer vraag en opwek elkaar lokaal goed aanvullen.
Voordelen
- Bedrijven kunnen de energievoorziening aanpassen naar hun eigen wensen
- Meer zekerheid doordat verbruik en opwek op elkaar zijn afgestemd
- Is er geen aansluiting op het openbare net? Dan bepaalt de producent samen met de afnemer de prijs voor de stroom
Nadelen
- Ingewikkeld om te organiseren
- Lokale opwek en verbruik moeten goed op elkaar aansluiten
- De kosten kunnen hoog zijn
- Samen 1 aansluiting gebruiken: cablepooling
Bij cablepooling delen 2 of meer partijen 1 grootverbruikaansluiting op het elektriciteitsnet. Door installaties met verschillende energieprofielen te combineren (zoals opwek, opslag en verbruik), wordt de beschikbare capaciteit slimmer benut zonder extra aansluitingen.
Voordelen
- Sneller toegang tot capaciteit door het delen van een bestaande aansluiting
- Lagere kosten doordat geen extra aansluiting nodig is
- Efficiënter gebruik van de beschikbare netcapaciteit
Nadelen
- Vereist goede afspraken met elkaar
- Alleen mogelijk bij partijen die dicht bij elkaar liggen
- Samen verantwoordelijk voor naleving van het afgesproken vermogen
- Samen een eigen energienet beheren: gesloten distributiesysteem (GDS)
Met een gesloten distributiesysteem (GDS) beheren bedrijven gezamenlijk een eigen elektriciteitsnet binnen een duidelijk afgebakend gebied, zoals een bedrijventerrein, campus of industrieterrein. Het GDS heeft één aansluiting op het openbare net; alles daarachter is eigendom en verantwoordelijkheid van de aangesloten partijen. Binnen dit eigen net maken zij onderling afspraken over het gebruik van capaciteit. Een GDS is alleen mogelijk onder strenge voorwaarden en met toestemming van de ACM.
Voordelen
- Meer grip op het verdelen en benutten van beschikbare capaciteit
- Minder afhankelijkheid van schaarste op het openbare stroomnet
- Geschikt voor locaties waar bedrijven hun energievoorziening samen willen organiseren
Nadelen
- Ingewikkeld om te organiseren; toestemming van de ACM is verplicht
- Beheer en onderhoud van het net liggen bij de deelnemende partijen, niet bij ons
- Alleen toegestaan binnen een afgebakend gebied en zonder huishoudens
Naast deze contractvormen zijn er meer oplossingen om bewust en flexibel met ons energienet om te gaan.
Zo bepaalt u welke vorm van flexibiliteit past bij uw bedrijf
Wilt u weten of u vooral kunt besparen, schuiven, spreiden, sturen of delen, of dat een contract u extra ruimte geeft? Dan begint dat altijd met inzicht: wanneer gebruikt u veel vermogen, waar zitten uw pieken en wat kunt u aanpassen zonder de bedrijfsvoering te verstoren?
Samen met een adviseur komt u verder
Flexibiliteit vraagt om specialistische kennis. Schakel een externe energieadviseur in om u te helpen uw energieprofiel te analyseren en instellingen te optimaliseren. Daarnaast kunt u samen onderzoeken of een contract of een andere oplossing een optie is voor uw bedrijf.

